1915թ. ՀԱՅԿԱԿԱՆ ՋԱՐԴԵՐԸ
(version française)
Le génocide des Arméniens de 1915

Երբ 1894-1896 թթ. հայ ժողովուրդը իր ծննդավայրին մէջ նշաւակ դարձաւ Օսմանեան թուրքերու կողմէ կիրարկուած ջարդերու, Անաթօլ Ֆրանս և Ժան Ժորէսի նման անձնաւորութիւններ դատապարտեցին այս դէպքերը որպէս ոճիր ի գործ դրուած Հայ ազգի դէմ : 24 Ապրիլ 1915թ. Պոլսոյ մէջ կը ձերբակալուին 600 հայ երեւելիներ որոնց կարգին կը գտնուէին մտաւորականներ ու քաղաքական անձնաւորութիւններ ու կ'սպանուին թուրք իշխանաւորներու կողմէ, ուրկէ յետոյ ամբողջ երկրի տարածքին հայ կին, տղամարդ, ծեր ու երեխայ տեղահան դառնալով կ'աքսորուէին դէպի Հալեբ ուր շատ քիչ քանակով հայեր կը հասնէին Սուրիա.

1,5 միլիոն զոհ տուաւ Հայ ազգը: Այս դէպքերը Ամերիկայի Միացեալ Նահանգներու Դեսպան Հ. Մորկընթաու'ն և Գերման միսիոնար Ժ. Լէբսիւս'ը որակած են որպէս ոճրագործութիւն: 24 Մայիս 1915թ զուգակից հայտարարութեամբ մը Ռուսաստան, Ֆրանսա և Մեծն Բրիտանիա կը դատապարտեն "Ժէօն Թուրքերու" կառավարութիւնը որպէս ոճիր ի գործ դրուած ՄԱՐԴԿՈՒԹԵԱՆ ՈՒ ՔԱՂԱՔԱԿՐԹՈՒԹԵԱՆ ԴԷՄ:

Հայ ազգի դէմ գործուած ոճիրի ջահը վեր պիտի բարձրացնէր Մարսէլ Քաշէն ապա Կիյ Տիւքոլոնէ համայնավար երեսփոխան, որոնք հայկական Եղեռնի 50 ամիա տարելիցի առթիւ 24 Ապրիլ 1965 թ. Ֆրանսայի Ազգային Ժողովի օրակարգի վրայ կ'արձաագրէին օրինագիծ մը որով կ'առաջարկուէր Հայ ազգին դէմ գործուած Ցեղասպանութեան ճանաչումը և վարժարաններու մէջ հայերենի ու հայ մշակոյթի դասընթացքներու կիրարաումը Ֆրանսայի հայաշատ վայրերու մէջ: Այս օրինագծի առաջարկը կը ներկայացուէր ամէն տարի 24 Ապրիլի նախօրեակին Ազգային Ժողովի նստաշրջանին:

1987թ. Եւրոպական Խորհրդարանը ճանչցաւ հայոց ջարդերը որպէս Ցեղասպանութիւն: Ի շարս համայնավար Կիյ Տիւքոլոնէ, Կիյ Ֆիշէր և Հէլէն Լիւքի անխոնջ ջանքերուն, 18 Յունուար 2001թ. Ֆրանսա պաշտօնապէս կը ճանչնայ 1915թ. Հայոց Ցեղասպանութիւնը:

Այս ոճիրը ի գործ դնող անձերը գոյութիւն չունին այսօր, բայց անանց ժառանգորդները ներկայ են ու կը ժխտեն տեղի ունեցած ոճրագործութիւնները Ցեղասպանութիւն որակելու հայգամանքը: Թղթատելով թուրք պատմութեան գիրքերը որով դասաւանդութիւններ կը մատուցուին վարժարաններու մէջ բացարձակապէս չենք նշմարեր պատմուածքներ հայ արքայական շրջանի պատմութեան մասին, կարծես հայը բնաւ գոյութիւն չէ ունեցած իր ծննդավայրին մէջ զոր այսօր թուրքերը Անատօլու կոչած են: Ներկայիս Թուրք կառավարութիւնը հայ Սփիւռքի արդար պահանջը նսեմացնելու համար կազմակերպած է ֆաշիստ հրոսակներ որոնք կ'աշխատին հայոց Ցեղասպանութեան դէմ ժխտողական թէզեր յառաջ քշելու համար:

Շատ ցաւալի է որ հայոց Ցեղասպանութիւնը, որ Տիեզերական պատմական մատեանին մէջ արձանագրուած կը մնայ ՍԱԿԱՐԿՈՒԹԵԱՆ ԱՌԱՐԿԱՅ ԴԱՐՑԱԾ Է ԹՈՒՐՔԻՈՅ ԵՒ ՄԵԾ ՏԷՐՈՒԹԻՒՆՆԵՐՈՒ ՄԻՋԵՒ: Հայ մշակոյթը Ազգին ADN'ը կը կազմէ, ժողովուրդ մը բնաջնջելով պատմութիւնը և մշակոյթը վերացնելու ձեռնարկը ի դեդեւ կ'ելլէ, վասնզի անոր ADN'ն է որ պիտի փաստէ այդ ժողովուրդին էութիւնը:

 

Ներսէս Տուրման
Փարիզ  Մարտ
2010

www.armen‐progres.com

contact@armen‐progres.com

Les massacres des Arméniens de 1915
Premier génocide du 20ème siècle


De 1894 à 1896, les Arméniens furent victimes de massacres sur leurs terres ancestrales par les Turcs Ottomans. Des voix s'élevèrent comme celles d'Anatole FRANCE ou Jean JAURÈS pour dénoncer ces crimes perpétrés contre la nation arménienne.

Le 24 avril 1915, plus de 600 notables, hommes politiques et intellectuels arméniens étaient arrêtés à Constantinople et exécutés. Par la suite, dans le reste du pays, des femmes, des enfants et des vieillards furent déportés vers Alep, mais peu d'entre eux arrivèrent en Syrie.

1,5 millions de victimes sans sépulture. Ces crimes furent dénoncés par H. MORGENTHAU, ambassadeur des États-Unis ou J. LEPSIUS missionnaire allemand. Dans une déclaration conjointe du 24 mai 1915, la Russie, la France et le Royaume-Uni accusaient déjà le régime jeune-turc de crime contre l'humanité et la civilisation.

Le flambeau de la mémoire des crimes perpétrés contre la nation arménienne allait être repris par les députés communistes Marcel CACHIN puis Guy DUCOLONÉ. Dès le 24 avril 1965, à l’occasion du 50ème anniversaire du déclenchement du massacre des Arméniens, ce dernier présenta une proposition de loi au Parlement français pour la reconnaissance par la France du génocide des Arméniens et l'enseignement de la langue et de la culture arméniennes dans les villes ayant une communauté arménienne importante. Cette demande allait être réitérée tous les ans le 24 avril.

En 1987, le Parlement européen reconnaissait les massacres des Arméniens comme un génocide. C'est grâce aux efforts des parlementaires communistes comme Guy DUCOLONÉ, Guy FISCHER et Hélène LUC que le 18 janvier 2001 la France reconnaissait officiellement le génocide arménien de 1915.

Aujourd'hui les responsables de ces massacres sont morts mais les héritiers de ces criminels sont toujours vivants et ils seront considérés comme responsables des crimes du passé tant qu'ils n'admettront pas le caractère génocidaire des crimes commis. Ainsi, en consultant les livres d'histoire distribués aux élèves dans les écoles publiques turques, nous constatons que les royaumes d'Arménie aux différentes périodes de leur histoire sont occultés. En vue de contrecarrer les revendications légitimes des Arméniens de la diaspora, le gouvernement actuel de la Turquie favorise des nervis fascistes pour mener une campagne négationniste dans le monde.

Il est fort regrettable que le génocide des Arméniens, événement appartenant à l'histoire universelle soit l'objet de marchandages entre les grandes puissances et la Turquie. La culture et l'identité arméniennes sont l'ADN d’une nation et quelles que soient les actions pour effacer l’existence de cette nation, cet ADN perdurera.

Nersès Durman
Paris, Mars 2010
www.armen-progres.com